Winnaar fotoprijs Erik Veenstra: ‘Goede foto vertelt meer dan een kiekje’

‘Sommige onderwerpen in de lokale journalistiek zijn op het eerste gezicht misschien wat kneuterig. Als fotograaf vind ik het daarom erg belangrijk om de juiste invalshoek te kiezen en zo een goed verhaal te vertellen.’ Erik Veenstra (1981) uit Drachten won dit jaar de Prijs voor de Nieuwsbladfotografie met een foto van de jarige kunstenaar Matthijs Röling. Zijn foto’s verschijnen in De Krant en De Streekkrant, twee titels van Media Totaal Noord in Roden.

De jury van de Prijs voor de Fotojournalistiek, bestaande uit Jeroen Wielaert, Merijn Stillebroer en Joost Berends, was in mei vol lof over de foto van de kunstenaar die recht voor Eriks camera tachtig kaarsjes uitblaast. ‘De nog brandende kaarsen zetten alles in een bijzondere gloed, met Röling in het midden, glas rode wijn in zijn hand, geflankeerd door twee jonge meeblazers en op de achtergrond de hele schare kunstenaarsvrienden, genietend en meeblazend. Een plaat met een heel bijzondere uitstraling, ook omdat het blazen voelbaar wordt’, zo stelde de jury.

Een modderpoel op Surhuizum Open Air. - Foto: ERIK VEENSTRA

‘Ik werd als fotograaf naar de verjaardag van een voor mij onbekende kunstenaar gestuurd’, blikt Erik terug op dat ene fotomoment op 6 april 2023. ‘De sfeer waarin de verjaardag werd gevierd was bijzonder. Landgoed Nienoord in Leek is een sfeervolle plek. Voor alle fotografen waren de omstandigheden lastig: donkere ruimte, lastig licht, veel omstanders. Een nogal rommelig tafereel die mij noopte de locatie goed te scannen en tussen al die andere fotografen het juiste moment te kiezen.’ 

Net even anders

Erik werkt ruim 21 jaar als grafisch vormgever bij Media Totaal Noord en behoort naar eigen zeggen tot het meubilair van het bedrijf. ‘Zeventien jaar geleden ben ik ook gaan fotograferen en tijdens mijn werk heb ik veel andere fotografen leren kennen. Vooral de dagbladfotografen hebben me geïnspireerd, zeker als ze in beeld waren voor de Zilveren Camera of die prijs zelfs wonnen. Ik probeer altijd tegen de kwaliteit van die collega’s aan te schuren.’

Dat is niet altijd gemakkelijk, erkent Erik. ‘Veel onderwerpen voor de lokale krant lenen zich op het eerste gezicht niet voor een prijswinnende foto. Maar als je als fotograaf de krenten uit de pap haalt en bereid bent een andere invalshoek te nemen, kun je tot verrassende resultaten komen. Dat kan zelfs bij een altijd ietwat plichtmatig bezoek van de burgemeester aan een diamanten echtpaar. Je moet er wel oog voor hebben en bereid zijn om het nét even anders te doen. Dan vertelt een goede foto meer dan een kiekje.’ 

Burgemeester Ard van der Tuuk van de gemeente Westerkwartier bezoekt een opvangcentrum voor asielzoekers in Grootegast. - Foto: ERIK VEENSTRA

Onbevangenheid

Erik geeft aan dat het werk als fotograaf de laatste jaren moeilijker is geworden. ‘Sinds de coronapandemie en de komst van strengere AVG-regels is de onbevangenheid een beetje weg’, sombert hij. ‘Persvrijheid en vrije nieuwsgaring zijn een groot goed, maar ik merk dat het steeds lastiger wordt om als fotograaf je werk te doen. Burgers zijn mondiger geworden en verweren zich sneller als ze mijn camera zien. Het maken van een onschuldige zomerse strandfoto levert steeds vaker benauwde momenten op.’ 

De Prijs voor de Nieuwsbladfotografie heeft Erik veel positieve reacties opgeleverd. Belangrijker nog vindt hij het feit dat de prijs bestaat en de lokale fotojournalistiek op deze manier op een schild wordt gehesen. ‘Er spreekt waardering uit en het is hartstikke mooi dat de NNP op deze manier ook onze beroepsgroep in de schijnwerpers zet. Ik ben nu al bezig om foto’s te selecteren die ik dit jaar instuur, variërend van voetbal en motorsport tot dodenherdenking en Kinderboekenweek.’ 

Kunstenaar Matthijs Röling, stralend middelpunt op de prijswinnende foto van Erik Veenstra, overleed op 20 juli 2024 in Ezinge. Hij was een van de grootste figuratieve schilders in Nederland.