Alex Monster: ‘Mijn belangrijkste tip aan alle andere lokale journalisten: neem de tijd’

‘Als ik niet in deze moordzaak was gedoken, was het dossier beslist in een bureaula blijven liggen.’ Alex Monster (44) onderstreept dat hij geen veren op zijn journalistieke hoed wil zetten, maar benadrukt ook dat zijn publicaties in Het Kompas hebben bijgedragen aan het weer tot leven wekken van het vastgelopen onderzoek naar de gewelddadige dood van Johan de Waal in Hardinxveld-Giessendam. De artikelenreeks leverde Alex vorig jaar een nominatie op voor de Prijs voor de Nieuwsbladjournalistiek 2022.

In het dagelijks leven is Alex adjunct-hoofdredacteur bij BDU Media. Binnen die drukke baan blijft hij graag als schrijvend journalist werkzaam om naar eigen zeggen ‘feeling met het veld te houden’. 

‘De regio waarin de moord op Johan de Waal is gepleegd ken ik goed. Ik spreek de taal van de mensen in deze streek en heb een persoonlijke fascinatie voor grotere zaken die in het gebied tussen grofweg mijn woonplaats Dordrecht en mijn werkplek Gorinchem spelen.’

MIJMEREND
Juist de ligging van het BDU-redactiekantoor in Gorinchem was begin 2021 aanleiding voor de start van een knap staaltje onderzoeksjournalistiek. ‘Mijn bureau kijkt uit op het Kanaal van Steenenhoek waarin het lichaam van Johan de Waal tien jaar geleden werd gedumpt. Op de redactie filosofeerden we wel eens hoe het met die zaak zou zijn en of de dader(s) ooit gevonden zouden worden. Al mijmerend ontstond het idee om de moordzaak uit de anonimiteit te trekken.’

De inwoner van Hardinxveld-Giessendam werd in januari 2012 - vermoedelijk na een worsteling op een boerenerf - om het leven gebracht. Het levenloze lichaam werd negen maanden later, verzwaard met 65 kilo beton en kettingen, door vissers gevonden. 

‘In het onderzoek zijn ooit twee verdachten aangehouden, maar die zijn door gebrek aan bewijs vrijgelaten’, blikt Alex terug. ‘Het vermoeden bestaat dat de dader een bekende van het slachtoffer was of in elk geval goed bekend was met de lokale situatie. Ook lijkt vast te staan dat meerdere personen bij de moord betrokken zijn geweest. Zo’n verzwaard lichaam dump je niet alleen.’

VERTROUWEN WINNEN
Alex vertelt dat hij in de voorbereiding van een artikelenreeks in Het Kompas projectmatig te werk is gegaan. ‘Voordat er ook maar één letter over Johan de Waal werd gepubliceerd, ben ik vanaf februari 2021 gaan praten met betrokkenen. Familieleden en vrienden van het slachtoffer, buren, journalisten, advocaten, een oud-burgemeester, een begrafenisondernemer en natuurlijk rechercheurs van het onderzoeksteam. Ik heb me grondig verdiept in het slachtoffer en zijn omgeving en heb het vertrouwen gewonnen van de mensen met wie ik in gesprek wilde gaan.

Alex vervolgt: ‘Pas in november 2021 heb ik een publicatiestrategie gemaakt en verschenen wekelijks artikelen in Het Kompas.’ Die brachten de zaak hernieuwd aan het rollen. De politie richtte een coldcaseteam op dat alle losse eindjes in de moord op Johan de Waal weer aan elkaar probeerde te knopen. ‘Andere media doken ook op de zaak, zoals NRC Handelsblad, het Reformatorisch Dagblad en RTV Rijnmond. Daarnaast besteedde Opsporing Verzocht aandacht aan de zaak. Die uitzending leverde 110 tips op.’

GEEN VERLENGSTUK
De vraag werpt zich op hoe Alex erin slaagt zijn werk als adjunct-hoofdredacteur te combineren met onderzoeksjournalistiek. ‘Het geheim van mijn aanpak is dat ik alles in kleine stapjes doe en op die manier probeer deze moordzaak te ontrafelen. Dat is dus ook mijn belangrijkste tip aan alle andere lokale journalisten: neem de tijd. Omdat dit een zaak uit 2012 is, is geen sprake van tijdsdruk en bepaal ik zelf wanneer de tijd rijp is om te publiceren. Ook in 2022 schreef ik met enige regelmaat updates over de zaak. Ik onderhoud nog steeds nauwe contacten met het coldcaseteam.’

Omdat Alex niet beschikt over moderne opsporingstechnieken, is het lijntje met dat onderzoeksteam kort. ‘Ik ben beslist geen verlengstuk van de politie’, benadrukt hij. ‘Maar als ik een tip krijg, vraag ik altijd of de tipgever het goed vindt als die informatie gedeeld wordt met het coldcaseteam. Het allerbelangrijkst in deze zaak is vertrouwen. Ik heb ooit twintig uur met een vrouw gesproken die interessante informatie had over Johan de Waal. Aan het einde van het laatste gesprek gaf ze aan dat ze niet wilde dat ik erover zou publiceren. Met pijn in het hart blijven alle aantekeningen onuitgewerkt en zal haar verhaal nooit in Het Kompas verschijnen.’

Bijschrift -

Foto: